// archief

Archief van maart 2011

J.J. van Geuns – Bij de schilderij van d’Annunzio

Net als Rimbaud wordt ook die andere icoon uit het Europese fin-de-siecle, Gabriele d’Annunzio, niet vaak genoemd in de Nederlandse letteren. Onze hier in verband met Rimbaud al eerder genoemde marginale symbolist J.J. van Geuns bewonderde hem waarschijnlijk zeer. In ieder geval genoeg om een aardig gedicht te componeren op het portret dat Romaine Brooks in 1912 van ‘Il poeta’ schilderde.

NNO tweemaal met Strauss’ Vier letzte Lieder en Bruckners Achtste Symfonie

Het Noord Nederlands Orkest onder leiding van (thans nog) chef-dirigent Michel Tabachnik speelt de komende dagen twee keer hetzelfde programma met werken van fin de siècle componisten: allereerst de Vier letzte Lieder van Richard Strauss (1864-1949). De sopraan Lisa Larsson is voor de zangpartijen geëngageerd. Na de pauze volgt een tachtig minuten durende versie uit 1890 van de […]

Expositie over het Victoriaanse estheticisme

In het Victoria and Albert Museum te Londen wordt momenteel een expositie gehouden over het Victoriaanse estheticisme. Daarin worden de bezoekers geconfronteerd met werken van William Morris (1834-1896), Dante Gabriel Rossetti (1828-1882) en Oscar Wilde (1854-1900).
In het programma Night waves van de Britse cultuurzender BBC Radio 3 — een vast onderdeel in hetgeen door de leiders van genoemde zender de ether wordt ingestuurd — komt op dinsdag 29 maart tussen 22:15 uur en 23:0 uur onze tijd, die bovengenoemde tentoonstelling aan bod.
Al dezen zijn meer dan eens in deze elektronische cultuurkrant de revue gepasseerd: de beide eersten onder meer in het kader van de ietwat dubieuze BBC-reeks over de Prerafaëlieten, welke werd uitgezonden in juli 2009.

Onbekende liefdesbrieven Lord Alfred Douglas ontdekt

In de State Library of New South Wales in Sydney zijn liefdesbrieven ontdekt die Lord Alfred Douglas, de minnaar van Oscar Wilde, schreef aan Maurice Schwabe. Tijdens het proces dat Wilde voerde tegen Markies van Queensberry, de vader van Douglas, is deze naam niet ter sprake gekomen, hoewel hij behoorde tot de vriendenkring van het tweetal.  Schwabe verbleef op dat moment in Australië, waardoor hij de dans kon ontspringen, en niet werd veroordeeld, evenmin als Douglas overigens, die zich in Egypte bevond. Oscar Wilde raakte in conflict met de vader van ‘Bosie’, omdat de markies de auteur van sodomie betichtte. Dit leidde uiteindelijk tot een van de meest beruchte en spraakmakende rechtszaken uit de Engelse geschiedenis; Wilde spande een proces aan wegens smaad, dat hij verloor. Oscar Wilde werd enige tijd later gearresteerd en veroordeeld tot twee jaar dwangarbeid wegens ‘onwelvoeglijkheid’. Lees meer hierover bij De Papieren Man.

Bart Slijper over de vriendschap tussen Perk en Kloos

De Beatles en de Stones, de Pistols en de Ramones, Dante en Beatrice, Rimbaud en Verlaine, Kloos en Perk. Namen die vaak één adem worden genoemd. Nu ja, idealiter natuurlijk – helaas zijn laatstgenoemden voor menigeen geen echt klinkende namen meer. Gelukkig heeft dat Bart Slijper, auteur van de terecht veelgeprezen biografie van J.C. Bloem, er niet van weerhouden een heuse, afzonderlijke studie over de proto-Tachtiger en Tachtiger te publiceren. Het is een prettig leesbaar boekje geworden. […]

‘De zomer beschrijf je het best op een winterdag’

Op nrc.nl bespreekt Kester Freriks De zomer beschrijf je het best op een winterdag, een selectie brieven van Henrik Ibsen (1828-1906). De toneelschrijver laat als correspondent nauwelijks het achterste van zijn tong zien; in tegenstelling tot die van zijn Zweedse rivaal August Strindberg, zijn zijn brieven veelal van zakelijke aard. ‘Zijn bedelbrieven aan de regering ten einde een jaarlijkse toelage te mogen ontvangen vallen op door de nederige toon. Dit is een andere Ibsen dan de bouwer van een imposant oeuvre aan toneelstukken’, aldus Freriks. Maar er zijn uitzonderingen, brieven die recht doen aan de mooie titel van het boek: die van een verliefde Ibsen-op-leeftijd aan jonge vrouwen en die waarin hij zich met de rolbezetting van zijn stukken bemoeit. Het brievenboek is een uitgave van De Arbeiderpers en kost 25 euro.

Christian Bernhard Tauchnitz: pionier van de paperback

Door gebruik te maken van alle mogelijkheden van een industrialiserende samenleving, creëerde een anglofiele Duitser, Christian Bernhard Tauchnitz, een uniek fonds van Engelse en Amerikaanse auteurs. In ruim een eeuw, tussen 1841 en 1942, gaf de Tauchnitz Edition meer dan 5800 werken van ruim 800 auteurs uit en bracht zo Engelse en Amerikaanse auteurs naar elke spoorwegkiosk op het Europese vasteland. De goedkope, maar kwalitatief goede paperbacks bereidden de weg voor de succesvolle pocketreeksen van de twintigste eeuw. […]

Het woonhuis-atelier van de architect Pierre Cuypers in Roermond

Als je Pierre Cuypers zegt dan denken de meeste mensen aan het Rijksmuseum en het Centraal Station in Amsterdam. Het woonhuis en atelier van de architect (1827-1921) in Roermond is veel minder bekend. Hier woonde het architectengezin, terwijl in de aangrenzende werkplaats meubels, beelden en architectuurmaquettes werden vervaardigd om de bouwhonger van het katholieke reveil te stillen. Een greep uit de Cuypers’ werkplaatsen is nu online te raadplegen op de website van het Historiehuis, waar het heerlijk klikken is door de ‘Top 100 bijzondere objecten’ van de collectie-Roermond.

Het trauma van Edward B. Koster

De dichter Edward B. Koster (1861-1937) is sinds lange tijd uit de literatuurgeschiedenis verdwenen. Als we hem al kennen dan is het door zijn vijandschap met Lodewijk van Deyssel, die hem in een recensie eens zó te kijk zette dat de arme dichter zijn leven lang door wraakgevoelens werd voortgedreven. […]

Het hondje van de rijken

Het hondje van de rijken, / Dat leeft in overvloed, / Terwijl het kind der armen, / Zooveel ontberen moet. / Het hondje van de rijken, / Krijgt alles even fijn; / En menig kind der armen, / Zou zoo graag zo’n hondje zijn. […]

Foto van de dag