// archief

Archief van december 2010

Van aviateur naar vliegenier tot piloot

Ewoud Sanders vraagt zich in zijn ‘woordhoek’ af welke woorden er precies honderd jaar geleden nieuw waren in het Nederlands. Aangezien in 1910 de luchtvaart in opkomst was, is het niet vreemd dat men vooral zocht naar Nederlandse equivalenten voor deze zwaartekracht-tartende tak van wetenschap. […]

Mahler — The final years in Afternoon on 3 van BBC Radio 3

Concerten met muziek van Mahler en tijdgenoten kunnen nog wel eens verrassende namen aan het licht brengen, van figuren die je in een halve eeuw concertleven in binnen- en buitenland nooit bent tegengekomen anders dan in documenten. Xaver Scharwenka is zo iemand. […]

De eeuwigheid verzameld: biografie van Helene Kröller-Müller

Eva Rovers schreef de eerste wetenschappelijke biografie van de steenrijke kunstverzamelaar Helene Kröller-Müller (1869-1939). Op nrc.nl staat een bespreking van het levensverhaal van deze ‘onhebbelijke, autoritaire maar doortastende vrouw’. Lees ook de bijdrage van Anne van Buul op deze website.

Te verschijnen: bundel essays over Nescio

In januari 2011 is het honderd jaar geleden dat het verhaal ‘De uitvreter’, het debuut van Nescio, (1882-1961) in De Gids verscheen. Op 25 juli is het vijftig jaar geleden dat de auteur overleed. Naar aanleiding hiervan verschijnt aan het begin van het nieuwe jaar een bundel essays van Nescio-kenner Maurits Verhoeff, waarin wij volgens uitgeverij Bas Lubberhuizen antwoord krijgen op nog onbeantwoorde vragen. Hoe zat het precies met de kolonie Tames die Nescio en zijn vrienden ruim honderd jaar geleden opzetten? Wat deed J.H.F. Grönloh – zoals Nescio eigenlijk heette – dertig jaar lang bij de Holland-Bombay Trading Company? Wie dacht men dat er schuilging achter het pseudoniem Nescio? Waarom schreef Grönloh boze brieven aan de Bond Heemschut? Is het Natuurdagboek het werk van een mysticus? Straks te koop voor 29,50 euro.

Uitgebreide festiviteiten rond Maurice Maeterlinck in Gent

Op 9 november 2011 is het honderd jaar geleden dat de Belg Maurice Maeterlinck (1862-1949) werd onderscheiden met de Nobelprijs voor Literatuur. En op 29 augustus 2012 wordt herdacht dat hij 150 geleden in Gent ter wereld kwam. Dat duurt dus nog even, maar voor de huidige Gentenaars zijn deze twee historische feiten aanleiding om alvast ruchtbaarheid te geven aan uitgebreide festiviteiten rond de Belgische auteur. Het hoe, wat en wanneer hoort u van De Papieren Man.

L. van Deyssel – Sneeuw (1888)

Hoog in het open de wit-licht-dag, bij verstijfde vlagen van óp-licht en héenlicht strak-stuipend aangewaard, gestolten wit-wind ingekimd van zwart-witte verten, star waterwezen kleurdenkend onder fronslucht, knapperstippelende zwartwaasjes wriemelend van vasten schuinschijn, in de stille witte állichtend, onaanvoelbare glazerigheid wemelwassend; […]

Twee radioprogramma’s achtereen ter herdenking van Alban Berg

Volgende week is het vijfenzeventig jaar geleden dat de Weense componist Alban Berg is overleden. Dat feit wordt op diverse manieren herdacht, te beginnen aanstaande zaterdagavond op de regionale Duitse radiozender NDR Kultur. We zullen ongetwijfeld de komende dagen nog veel meer te horen, te zien en te lezen krijgen. […]

Verdi’s Don Carlos zaterdagavond uit New York op Radio 4 en BBC Radio 3

Op zaterdag 18 december wordt, via een directe verbinding met de Metropolitan Opera in New York, de opera Don Carlos uit 1867 van Giuseppe Verdi uitgezonden door de Britse zender BBC Radio 3; vanaf 18:30 uur onze tijd in het programma Opera on 3, en door onze eigen Radio 4; vanaf 19:02 uur in het NTR-programma Opera live. Dirigent is Yannick Nezet-Seguin. Vocale solisten zijn onder anderen Yonghoon Lee (Don Carlos), Marina Poplavskaya (Elisabeth), Simon Keenlyside (Rodrigo) en Eric Halverson (Grootinquisiteur). Meer over deze opera is te vinden in een artikel op deze website, van 1 januari 2009. Toen eveneens naar aanleiding van een rechtstreekse verbinding via radiozenders, maar toen uit de Scala in Milaan.

ErinnerungsWelten, hoorspel naar Prousts hoofdwerk, op NDR Kultur

Het programma Hörspiel dat de Duitse regionale radiozender NDR Kultur met regelmaat presenteert, wordt op woensdag 15 december — van 20:00 tot 21:25 uur — de eerste aflevering van een driedelig hoorspel uitgezonden: ErinnerungsWelten, gebaseerd op de lijvige roman À la recherche du temps perdu, geschreven in de jaren 1909-1922 door Marcel Proust (1871-1922). De twee volgende afleveringen worden op woensdag 22 december en woensdag 29 december om dezelfde tijd uitgezonden.

Tsjajkovski’s Jevgeni Onegin via radio WDR 3

In het programma Bühne: Radio van de Duitse regionale radiozender WDR 3 wordt deze zondagavond de opera Jevgeni Onegin (spreek: Anjègien) van Pjotr ljitsj Tsjajkovski (1840-1893) voorgesteld in een uitvoering door de Wiener Staatsoper met vocale medewerking van onder anderen Zoryana Kushpiker en Dmitri Hvorostovsky. Dirigent is Kirill Petrenko. Het programma wordt uitgezonden tussen 20:05 uur en 23:05 uur. Een wat uitgebreider artikel over dit muziekdrama kunt u op deze site lezen, opgenomen op 10 januari 2009.

Foto van de dag